Bir okul müdürü öğretmenlere yönelik anlayış ve hoşgörüyü temele alan bir anlayış benimsemekte, mevcut yasal yükümlülüklerin bütün öğretmenlere aynı şekilde uygulanmasını sağlamaya çalışmaktadır.

Okul müdürünün bu yaklaşımı aşağıda verilen insan kaynakları yönetimi ilkelerinden hangisinin kapsamında yer alır?

Bir okul yöneticisi; okul binasındaki merdivenlerin kaymaz bantlarla kaplanmasını sağlamış, okul bahçesindeki tehlike arz eden alanları çevrelemiş ve nöbetçi öğretmenlerin görev alanlarını güvenliği maksimize edecek şekilde yeniden planlamıştır. Yönetici bu çalışmaları yaparken okul bütçesini en rasyonel şekilde kullanarak minimum maliyetle maksimum güvenlik sağlamayı hedeflemiştir.

Müdürün yürüttüğü bu faaliyetler, İnsan Kaynakları Yönetimi'nin aşağıdaki hangi işleviyle doğrudan ilişkilidir?

Bir okul müdürü, okul aile birliği bütçesinin kullanımı konusunda okulun iki kıdemli müdür yardımcısı arasında sert bir görüş ayrılığı yaşandığını fark eder. Taraflardan biri bütçenin tamamının laboratuvar yenilemesine, diğeri ise kütüphaneye ayrılmasını savunmaktadır. Müdür, tarafların ikisinin de okulda geniş bir destekçi kitlesine sahip olduğunu bildiğinden, net bir taraf seçmek yerine; her iki müdür yardımcısına da ayrı ayrı giderek onlara hak vermiş, "senin projen okul için hayati öneme sahip" diyerek onları onore etmiş ve her iki tarafa da sürecin kendi lehlerine sonuçlanacağına dair mavi boncuk dağıtarak geçici bir sessizlik sağlamıştır.

Bu okul müdürü, aşağıdaki çatışma çözüm tekniklerinden hangisine başvurmuştur?

Bir lisede görev yapan biyoloji öğretmeni; derslerinde animasyonlar hazırlamakta, okulun TÜBİTAK proje ekibine liderlik etmekte, öğrencilerin sosyal sorumluluk projelerini koordine etmekte ve aynı zamanda okulun stratejik planlama kurulunda görev almaktadır. Bu öğretmen, yaptığı işin rutin bir süreçten ibaret olmadığını ve farklı potansiyellerini açığa çıkarma fırsatı bulduğu için iş doyumunun yüksek olduğunu belirtmiştir.

Öğretmenin bu durumu, İş Özellikleri Modeli'nde yer alan aşağıdaki kavramlardan hangisiyle en iyi açıklanır?

Bir İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'nde "Özel Büro" biriminde görev yapan bir şube müdürü, personelin iş körlüğü yaşamasını önlemek ve kurumun tüm süreçlerine hâkim olmalarını sağlamak amacıyla; "Atama" birimindeki memur ile "Özlük" birimindeki memurun görev yerlerini karşılıklı olarak değiştirmiştir.

Müdürün gerçekleştirdiği bu uygulama, aşağıdaki iş tasarımı yaklaşımlarından hangisinin temel özelliklerini yansıtmaktadır?

Bir okulda yürütülen "TÜBİTAK Bilim Fuarı" hazırlıkları kapsamında, okulun matematik öğretmeni ile fizik öğretmeni projenin disiplinler arası boyutu üzerine görüş alışverişinde bulunmuş; ardından her iki öğretmen de okulun zümre başkanları toplantısına katılarak hazırlık süreci hakkında bilgi vermişlerdir.

Buna göre, matematik ve fizik öğretmeninin kendi aralarında kurdukları bu iletişim süreci, yönü bakımından aşağıdakilerden hangisiyle tanımlanır?

Bir okulda görev yapan öğretmenlerin kurumlarına yönelik sergilediği bazı tutumlar şu şekildedir:

I. Kimya Öğretmeni: Okulun değerlerini kendi değerleri gibi benimsemiş, kurumun bir parçası olmaktan gurur duymakta ve başka bir okula geçme fırsatı olsa dahi mevcut okulunda kalmayı tercih etmektedir.

II. Tarih Öğretmeni: Okul yönetiminin aldığı kararların dürüstlüğüne inanmamakta, okulun gelişimine yönelik yapılan çalışmaları "boş çabalar" olarak nitelendirerek sürekli eleştirel ve alaycı bir tutum sergilemektedir.

III. Rehber Öğretmen: Görev tanımında olmamasına rağmen, hafta sonları gönüllü olarak dezavantajlı öğrenciler için destek kursları düzenlemekte ve okulun genel düzenini korumak adına her türlü ek sorumluluğu isteyerek üstlenmektedir.

Bu durumları en iyi açıklayan kavramlar aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?

Bir okul müdürü, öğretmenler odasında yaptığı konuşmada yeni kılık-kıyafet yönetmeliği hakkında detaylı bilgiler vermiş ve konuşmasının sonunda "Bu konuda görüşü veya sorusu olan var mı?" diye sormuştur. Öğretmenlerden biri söz alarak "Uygulamanın nöbet günlerinde esnetilmesi daha verimli olur." önerisinde bulunmuştur.

Öğretmenin yaptığı bu öneri, iletişim sürecinin aşağıdaki hangi temel ögesiyle ifade edilir?

Milli Eğitim Bakanlığı, her yıl okulların ihtiyaç duyduğu branşlardaki öğretmen sayılarını belirlemekte; bu doğrultuda adayların seçimi, göreve başlatılması ve kurumsal kültüre uyumlarını sağlamak amacıyla oryantasyon süreçlerinin yürütülmesi gibi faaliyetleri gerçekleştirmektedir.

Buna göre, Bakanlık tarafından yürütülen bu faaliyetler bir bütün olarak İnsan Kaynakları Yönetimi'nin hangi temel işlevi kapsamında değerlendirilir?

Bir okul müdürü, tecrübeli bir matematik öğretmeninin mesleki doyumunu artırmak amacıyla ona yeni bir çalışma düzeni sunmuştur. Bu düzende öğretmen, sadece ders anlatmakla kalmayacak; okutacağı yardımcı kaynakları kendisi belirleyebilecek, sınav takvimini zümreleriyle birlikte özgürce planlayabilecek ve dersin işleniş yöntemleri konusunda tam yetkili olacaktır. Ayrıca öğretmene, kendi performans sonuçlarını analiz etme ve iyileştirme süreçlerini yönetme sorumluluğu da devredilmiştir.

Okul müdürünün, öğretmenin görevini daha fazla planlama, denetleme ve karar verme yetkisiyle donatması aşağıdaki iş tasarımı yaklaşımlarından hangisiyle açıklanır?

Okul müdürünün, nöbetçi öğretmene görevini bildirmesi veya okul müdürünün hizmetlisinden bir görevi yerine getirmesini istemesi aşağıdaki iletişim modellerinden hangisine örnektir?

Okul müdürü Ahmet Bey, öğretmenler odasına girdiğinde öğretmenlerin moralinin bozuk olduğunu fark eder. Alınacak yeni kararları hemen tebliğ etmek yerine, önce öğretmenlerin duygu ve düşüncelerini dinler, onlara değer verdiğini hissettirir ve kuracağı cümleleri karşı tarafın hassasiyetlerini gözeterek seçer. Ahmet Bey için iletişimin temel amacı, çatışmadan kaçınmak ve uyumlu bir çalışma ortamı sürdürmektir.

Buna göre Ahmet Bey'in benimsediği iletişim tarzı aşağıdakilerden hangisidir?

Bir okul müdürü, yıl sonu kurul toplantısında öğretmenlere hitaben şu konuşmayı yapmıştır: "Değerli arkadaşlar, sizlerden beklentimiz sadece sınıfa girip müfredatı işleyerek çıkmanız değildir. Bizler bu okulun sosyal dokusunun bir parçasıyız. Öğrencinin teneffüsteki güvenliğinden, okulun veliyle olan diyaloğuna ve hatta okulun kurumsal itibarının korunmasına kadar her birinizin üstlendiği farklı görevler, öğretmenlik kimliğinizin ayrılmaz birer parçasıdır."

Müdürün bu konuşmasındaki yaklaşımı, İnsan Kaynakları Yönetimi'nin aşağıdaki kuramlarından hangisinin temel varsayımlarıyla en çok örtüşmektedir?

Bir okul müdürü, öğretmenlerin mesleki yeterliklerini artırmak amacıyla hizmet içi eğitimler düzenlemekte, yeni başlayan öğretmenler için uyum programları hazırlamakta ve öğretmenlerin kariyer basamaklarında ilerleyebilmeleri için çeşitli gelişim fırsatları sunmaktadır.

Bu uygulamalar insan kaynakları yönetiminin aşağıdaki işlevlerinden hangisiyle en doğrudan ilişkilidir?

Okul müdürü Yeliz Hanım, öğretmenlerin okulyönetiminin sağladığı desteğe ilişkin olumlu algı geliştirmelerine, kendisinin doğru sözlü olacağına ve sözünün ardında duracağına öğretmenlerin inanmasına yönelik davranışlar geliştirmektedir. 

Okul Müdürü Yeliz Hanım’ın öğretmenlerde aşağıdaki kavramlardan hangisini gerçekleştirmeye çalıştığı söylenebilir?

Bir okulda yeni uygulanmaya başlanan dijital veri giriş sistemi nedeniyle mesai saatleri dışında da çalışmak zorunda kalan bir öğretmen, okul müdürünün odasına giderek öfkeyle; "Artık tükendim! Sürekli ekrana bakmaktan, akşamları evde bile veri girmekten yoruldum. Bu sistem yüzünden aileme zaman ayıramıyorum, bu işleri yapmak benim asıl görevim değil." demiştir.

Okul müdürü, aşağıdaki tepkilerden hangisini verirse öğretmenle etkin bir empati kurmuş olur?

Bir lisede görev yapan okul müdürü, öğretmenler kurulunda sunulan her yeni öneriyi "Zaten daha önce denedik, olmadı." veya "Bu okulda böyle şeyler yürümez." diyerek sert bir dille geri çevirmektedir. Bu durumu gören diğer öğretmenler, okuldaki işleyişle ilgili fark ettikleri aksaklıkları ve çözüm önerilerini, müdürün tepkisinden çekindikleri için artık dile getirmemeye başlamışlardır.

Öğretmenlerin sergilediği bu kaçınma davranışı, örgütsel davranış kavramlarından hangisiyle en iyi açıklanır?

Bir devlet okulunda 15 yıldır görev yapan bir öğretmen; okulun yönetim anlayışından memnun olmamasına ve kurum kültürüyle ciddi çatışmalar yaşamasına rağmen tayin istememektedir. Bu kararının gerekçesini ise şu sözlerle açıklamaktadır: "Buradan ayrılırsam evime bu kadar yakın başka bir okul bulamam, ayrıca bunca yıldır kurduğum kıdem ve ek ders düzenim bozulur. Yeni bir okulda her şeye sıfırdan başlamanın maliyeti benim için çok ağır olur."

Öğretmenin bu düşünce yapısı, Meyer ve Allen'ın bağlılık sınıflandırmasına göre aşağıdaki kavramlardan hangisiyle en iyi açıklanır?

"Bir işin birden çok iş görence yapılması sırasında işgörenlerle arasında yapılan ilişki" ifadesi yönetimde insan ilişkilerinden hangisinin kapsamına girer?

Bir özel okulda görev yapan edebiyat öğretmeni, mesleğinin ilk yıllarında ciddi bir sağlık sorunu yaşamış ve bu süreçte okul yönetimi kendisine hem maddi hem de manevi olarak büyük destek sağlamıştır. Öğretmen, iyileştikten sonra çok daha iyi şartlarda iş teklifleri almasına rağmen; "Okulum bana en zor zamanımda sahip çıktı, şimdi onları yarı yolda bırakmak bana yakışmaz. Burada kalıp çalışmak benim bir vefa borcumdur." diyerek kurumunda kalmaya devam etmiştir.

Öğretmenin bu davranışını belirleyen temel faktör, Meyer ve Allen'ın bağlılık modelindeki hangi kavramla açıklanır?

Okul örgütleri hangi öğretim basamağında olursa olsun belli amaçları olan, başta öğrenci ve öğretmenler olmak üzere diğer bir çok girdiyi kendi amaçları doğrultusunda belli nitelikleri göz önüne alarak seçip alan, eğitim öğretim süreçleri içerisinde işleyerek amaçları doğrultusunda çıktılar elde eden insan kaynakları yönetim kuramı aşağıdakilerden hangisidir?

Bir okul müdürü, eğitim öğretim yılı başında okulda yeni oluşturulan "Dijital İçerik Koordinatörlüğü" görevi için bir çalışma başlatmıştır. Bu kapsamında; bu görevi yürütecek kişinin hangi somut işleri yapacağı, çalışma saatleri, hangi teknolojik araçları kullanacağı ve bu görev için gerekli olan asgari bilgisayar yetkinlikleri bilimsel gözlem ve anket yoluyla netleştirilmiştir.

Müdürün gerçekleştirdiği bu çalışma, insan kaynakları yönetiminin aşağıdaki hangi süreciyle doğrudan ilişkilidir?

Bir lisede matematik öğretmeni olan Selin Hanım, dersine karşı yoğun kaygı duyan ve "Ben bu dersi asla yapamam" diyen bir öğrencisine yardımcı olmak istemektedir. Selin Öğretmen, öğrencisine önce kendi seviyesinde, başarabileceği kolay sorular çözdürerek ona başarı duygusunu tattırmış; ardından üst sınıflardan bu dersi başta zorlanıp sonra başaran bir öğrenciyle onu tanıştırarak sohbet etmelerini sağlamıştır.

Selin Öğretmen'in uyguladığı bu yöntemler, aşağıdaki motivasyon kuramlarından hangisinin temel ilkeleriyle en doğrudan ilişkilidir?

İnsan kaynağının bu işlevi, bilgiyi üreterek sistemin çevresini ve kendisini kontrol etmesi, ürettiği bu bilgileri kullanarak değişmeye ortam hazırlaması, çağdaşlaşması, sistemi yenilemesini sağlayan bir düzenleme olarak görülebilir.

Yukarıda sözü edilen insan kaynakları yönetim işlevi aşağıdakilerden hangisidir?

Bir lisede "Öğrenci İşlerinden Sorumlu Müdür Yardımcısı", hazırlanan bir proje kapsamında görüş almak üzere, kendi birimiyle doğrudan hiyerarşik bağı bulunmayan "Rehberlik Servisi Koordinatörü" ile bir araya gelmiştir. Bu görüşme sırasında hiyerarşik basamaklar (Okul Müdürü vb.) araya sokulmadan, farklı birimler ve farklı yetki düzeyleri arasında doğrudan bir bilgi paylaşımı gerçekleşmiştir.

Bu durum, örgütsel iletişim türlerinden hangisine bir örnektir?

Bir okul müdürü, eğitim-öğretim yılı başında mevcut öğretmen kadrosunun uzmanlık alanlarını detaylıca analiz etmiş ve ders dağılım çizelgesini hazırlarken öğretmenlerin en yetkin olduğu alanlarda görev almalarını sağlamıştır. Müdür, bu yöntemle öğretmenlerin harcadığı mesai ve enerjiden (girdi) maksimum düzeyde akademik başarı ve öğrenci memnuniyeti (çıktı) elde etmeyi hedeflemektedir.

Okul müdürünün bu yaklaşımı, İnsan Kaynakları Yönetimi'nin aşağıdaki amaçlarından hangisiyle doğrudan ilişkilidir?

Bir okula yeni atanan aday öğretmen Ahmet Bey, okulun işleyişi, sınıf yönetimi ve veli iletişimi konularında zorluklar yaşamaktadır. Okul müdürü, Ahmet Bey'in mesleki gelişimine destek olması amacıyla, okulda 25 yıllık tecrübesi olan ve vizyonuyla tanınan kıdemli öğretmen Mehmet Bey'i görevlendirmiştir. Mehmet Bey, Ahmet Bey ile düzenli bir araya gelerek ona kendi tecrübelerini aktarmakta, karşılaştığı sorunlarda ona yol göstermekte ve mesleki bir rehberlik sunmaktadır.

Mehmet Bey ile Ahmet Bey arasındaki bu gelişimsel ilişki, aşağıdaki kavramlardan hangisiyle en iyi açıklanır?

Yeni atanan bir okul müdürü, öğretmenler odasındaki gerginliği hissetmiş ve öğretmenlerin okulda kendilerini huzursuz hissettiklerini gözlemlemiştir. Ancak okulun 40 yıllık geçmişinden gelen "her sabah tüm öğretmenlerin birlikte kahvaltı yapma" geleneğinin, aradaki gerginliğe rağmen hala titizlikle sürdürüldüğünü fark etmiştir.

Bu parçaya göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Bir okul müdürü, kurmayı hedeflediği yönetim modelini şu sözlerle açıklamaktadır: "Okulumuzda öyle bir yapı tasarlamalıyız ki; sistem herhangi bir aşamada hata verdiğinde veya hedeften saptığında, dışarıdan bir yönetici müdahalesine gerek kalmadan kendi iç mekanizmalarıyla bu hatayı fark etmeli ve otomatik olarak düzeltme yoluna gitmelidir. Bilgi akışı ve geri bildirim kanalları o kadar hassas olmalı ki, sistem kendi dengesini (homeostasis) sürekli koruyabilmelidir."

Müdürün hayalini kurduğu bu "kendi kendini düzenleyen ve denetleyen" yapı, aşağıdaki yaklaşımlardan hangisinin temel çalışma prensibidir?

Bir okul müdürü, göreve başladığı ilk ay içerisinde okulda "Haftanın Öğretmeni" köşesi oluşturmuş, her ayın son cuma günü personel odasında küçük kutlamalar organize etmiş ve öğretmenlerin kişisel başarılarını (lisansüstü eğitim, proje ödülü vb.) tüm okula duyurarak onurlandırmıştır. Müdür, bu faaliyetlerin öğretmenler arasındaki iletişimi güçlendirdiğini ve kurum kültürüne katkı sağladığını ifade etmiştir.

Okul müdürünün yürüttüğü bu faaliyetler, yönetim süreçleri içerisinde yer alan "İnsan Kaynakları Yönetimi" işlevlerinden hangisiyle doğrudan ilişkilidir?